Al enige tijd merk ik dat er twee stromen van mediawijsheid zijn. Er zijn organisaties die pleiten voor het afschermen, een veilige plek waar kinderen niets merken van de nadelen die er nu eenmaal ook zitten aan de online wereld. Zo pleit Nelie Kroes is het vorige week uitgekomen EU persbericht ‘Digitale agenda: verdere actie nodig om kinderen te beschermen – v... voor onder eer strengere regels van aanbieders van online diensten om te zorgen dat kinderen niet bij bepaalde gegevens kunnen komen, en betere instructies over onlinebeveiliging aan opvoeders en strenger toezicht op leeftijdsclassificatiesystemen (pegi). Oftewel, muren bouwen om kinderen te beschermen tegen de gevaren van internet.


Er is echter ook de stroming die pleit voor opvoeden en instrueren, die stelt dat het belangrijk is om kinderen te begeleiden, juist door te laten zien wat er allemaal buiten die muren gebeurt, door ze ook te laten zien dat er minder leuke dingen zijn. Hierdoor worden kinderen zich pas echt bewust van de wereld online. Je kan nu eenmaal niet om de bijwerkingen van nieuwe media heen, maar het belang is vooral dat ze vrij en zelf ontdekken wat de wereld hen biedt.


Mijn inziens is juist die laatste stroming van belang om kinderen echt kritische wereldburgers te laten worden. En wie kan opvoeders/leerkrachten daarbij beter begeleiden dan de bibliotheek?


Wat vinden jullie, gaat het bij mediawijsheid (in de bibliotheek) vooral om afschermen en beschermen of om instrueren en opvoeden?

Weergaven: 566

Berichten in deze discussie

Ik ben het helemaal met je eens. Je kunt kinderen niet altijd afschermen en beschermen. We moeten er voor zorgen dat kinderen mondige burgers worden die kritisch naar de wereld om zich heen kijken. Een taak voor ouders, onderwijs en bibliotheken.

Mijn mening:

Ik ben tegen afschermen... Want wat verboden is, wordt spannend en bovendien zijn kinderen heel goed in het omzeilen van deze opgeworpen begrenzingen. Er zijn er altijd die weten hoe ze moeten hacken...

Maar... ik ben als bibliothecaris en mediacoach ook geen opvoeder. Daarvoor heeft een kind ouders. Zij zijn er voor om hun kinderen te begeleiden bij hun mediagebruik En dan is er ook nog de school, die een belangrijke taak heeft bij mediaopvoeding.

Uiteraad kan ik een niet onbelangrijke rol spelen... kinderern leren om te gaan met internet en sociale media. Hen wijzen op mogelijkheden en gevaren. Maar vooral de ouders en leerkrachten informeren hoe ze met deze zaken om kunnen gaan, zie ik als een rol.

Ben het helemaal met Judith eens. Niet afschermen: ouders zijn de opvoeders en aan hun de taak om hun kinderen te begeleiden bij mediagebruik (en nog veel meer zaken in het leven).

De taak van de bibliotheek kan inderdaad zijn ouders, leerkrachten en kinderen (ook in het VO) te begeleiden en te leren omgaan met sociale media en het internet.

"Wat vinden jullie, gaat het bij mediawijsheid (in de bibliotheek) vooral om afschermen en beschermen of om instrueren en opvoeden?"

 

Deze vraag heeft niets met mediawijsheid te maken, maar met een keuze in hoe je opvoedt en wat je ziet als jouw rol als verantwoordelijke volwassene in de omgeving van kinderen. Laat je je kind onvoorbereid de straat op, zodat het zelf leert waar de gevaren zijn en dan maar hopen dat de schade niet al te groot is, maar zo worden ze hard? Of maak je de ruimte stap voor stap steeds groter, naast het kind lopend, hem uitleggend wat er gebeurt, en geef je hem zelfstandigheid in een eigen speeltuin?

 

Dat eerste, daar ben ik niet voor: het is simpel gezegd onverantwoordelijk. De parallel is duidelijk: ook op internet laat je je kind niet los in de grote stad met alle risico's. Dat doe je dus stap voor stap, al naar gelang het kind eraan toe is. Dat heet gewoon opvoeden. Mediaopvoeding is dus dat je je kind én beschermt, én dingen leert, waardoor het op den duur weerbaar genoeg wordt om meer vrijheid te krijgen en zelfstandig problemen te tackelen.

 

Wat ik jammer vind, is dat bieb-mensen steeds die oneigenlijke, valse tegenstelling maken tussen beschermen (afschermen) en weerbaar maken (instrueren). Dat is een drogreden. Maar hij is zo hardnekkig, dat ik haast ga denken dat er een school is of een leerboek waar jullie dit voorgeschoteld krijgen. Pas ermee op: je begeeft je in een discussie die veronderstelt dat er een foute manier van opvoeden is...

 

En tot slot dan nog een keer: deze discussie heeft niets met mediawijsheid te maken. Mediawijs ben je pas als je dat begrijpt, zou ik bijna zeggen.

 

Justine Pardoen (hoofdredactie Ouders Online en Mijn Kind Online), zie ook www.mediaopvoeding.nl

 

Beste Justine,

De bibliotheek is niet verantwoordelijk voor de mediaopvoeding van kinderen.

Het zijn de ouders en het onderwijs die kinderen kunnen "beschermen en dingen leren, waardoor het op den duur weerbaar genoeg worden om meer vrijheid te krijgen en zelfstandig problemen te tackelen".

Uiteraard kan ik als mediacoach ouders en de leerkrachten ondersteunen bij de mediaopvoeding. Maar meer als intermediair.

Laat ik mijn mening illustreren met een voorbeeld uit de oude doos:

Een ouder klaagde heel heel lang geleden, dat haar dochter van zeven met een boek was thuisgekomen, waar het woord piemeltje in voorkwam. Het was het boek De vis en de jongen van Dolf Verroen.  http://www.dolfverroen.nl/vis%20bl8.html Toen ik haar vroeg, of ze er bij was toen ze het boek leende, antwoorde ze : "Nee, mijn dochter gaat altijd alleen naar de bibliotheek."

Ik legde haar uit dat we niet bij elk kind kunnen checken of het boek wel past bij de wensen en ideeen van de ouder. Ten eerste omdat we de wensen van iedere individuele ouder niet kennen en ten tweede omdat dat onze rol niet is. Als je als ouder wilt bepalen, wat je kind leest, zul je mee moeten komen naar de bieb.

Op ouderavonden liet ik het boek altijd zien.... als een van de voorbeelden van 'schokkend taalgebruik'. Zodat ouders wisten wat er te koop was in de wereld en te leen in de bieb

 

De bibliotheek maakt deel uit van 'de grote stad met al haar risico', zoals jij het prachtig zegt. Zeker hier in Rotterdam.

Dag Justine en anderen,


Zoals Judith al zegt, de bibliotheek is niet verantwoordelijk voor de opvoeding. Maar zij heeft wel een rol in het mediawijzer maken van kinderen (en ouders en leerkrachten en Nederlanders is het algemeen). Natuurlijk doe je dat niet door kinderen vanaf het begin alleen de straat op te laten gaan. Iedereen snapt dat je altijd een stukje opvoeding daarin meeneemt en dat sommige dingen gewoon onverantwoord zouden zijn. Daarom was mijn vraag ook niet of het een of het ander waar is, maar waar de nadruk van de bibliotheek daarin zou moeten liggen.


Ik ben het helemaal met je eens dat het altijd een mix van beide aspecten moet zijn, maar ik kom ook organisaties tegen die zich enkel toeleggen op het afschermen van media, zonder daarbij tegelijkertijd het bewustzijn van kinderen te vergroten. Dat vind ik een slechte ontwikkeling. En dan vraag ik me dus af of dat laatste dan met name de rol is die bibliotheken kunnen spelen?


(Neem als voorbeeld het hieronder door Kitty genoemde project internetgevaren dat op mij overkomt als een project met een negatief beeld van internet, alleen al door de titel. Terwijl het veel beter zou zijn om de nadruk te leggen op de goede kanten van internet, en leerlingen tussendoor te laten inzien dat er ook minder leuke kanten zijn die gevaarlijk kunnen worden als je er niet bewust mee omgaat. Ik denk dat je met die laatste, positieve insteek, leerlingen meer aanspreekt vanuit hun belevingswereld en zo meer bereikt).

Welke organisaties zijn dat dan?

Natuurlijk is het wijzen op gevaren onderdeel van de mediaopvoeding.

Maar het leren omgaan, mooie dingen maken met media, samen ontdekken wat mogelijk is, medialessen op school: dát is mediawijsheid. Vind je dat wel een taak van de bibliotheek? Mij lijkt van wel. Punt is alleen, dat de voorwaarden waaronder je daaraan kunt beginnen wel vervuld moeten zijn, en veiligheid lijkt me daar toch wel eentje van.

Als je handarbeid geeft, geeft je een kind ook geen zaagmachine met het idee dat hij ermee moeten leren omgaan. En dan kun je niet zeggen: moeten de ouders maar zelf meekomen, want ik hoef niet op te voeden of te beschermen. Toch?

Het verschil van visie zit in het verschil van opvatting wat de rol van de bibliotheek is.

Bibliotheek Rotterdam kiest er voor niet voorop te lopen, maar aan te sluiten bij het onderwijs.

Dus... wij geven geen handenarbeid. Dat is de rol van de school. Wij kunnen, als de school dat wil wel het onderdeel Borduren verzorgen, maar dan alleen als de kinderen weten hoe ze met naald en draad omgaan. Uiteraad besteed ik aandacht aan de gevaren van naald en schaar en heb ik pleisters in mijn tas.

Dit is een bewuste keuze van de bibliotheek. We leren de kinderen ook niet lezen, maar we kunnen wel een bijdrage leven aan leesplezier, We kunnen ze in de catalogus leren zoeken, maar we leren ze niet het alfabet... in die trant.

 

Maar dan moet je toch maatregelen nemen als er kinderen in de bieb komen die te jong zijn voor wat ze willen? Stel, om dan maar in die metafoor te blijven, dat ze komen om te borduren maar ze kunnen níet met naald en draad omgaan. Wat doe je dan? Ze leren hoe dat moet, toch? Of je moet ze niet binnenlaten. En als ze te jong zijn om te leren hoe het moet, moet je ze misschien met een prikmatje laten werken.

Of, als ze nog niet kunnen lezen, dan hebben ze zelfstandig dus niets te zoeken in de bieb, zoals je zelf zegt. Dus? Als ze er nog niet aantoe zijn om zelfstandig álle vrijheden van het internet te genieten, moet je maatregelen nemen, welke dan ook.

Kortom: we zijn het eigenlijk allemaal met elkaar eens. En dus is het zo zinloos om steeds te roepen dat er twee opvattingen zijn: beschermen/afschermen tegenover weerbaar maken/instrueren). Het is een valse tegenstelling (ofwel geén tegenstelling).

En dat dat idee steeds weer opduikt, blijf ik vervelend vinden, omdat het afleidt van de zaken waar het echt om zou moeten gaan met mediawijsheid.

De middelbare school van mijn kinderen heeft een project 'Internetgevaren'. Dat voeren ze uit in de eerste of tweede klas en daarmee worden de kinderen wegwijs gemaakt op internet. Afsluiting van het project is een avond voor ouders, waarbij de leerlingen de ouders vertellen wat de gevaren op internet zijn. Prins Willem-Alexander is vorig jaar op bezoek geweest en heeft zich laten informeren over het project. Ik vind dat dit een goed initiatief is dat navolging verdient.

Voor de bibliotheek zie ik meer een taak weggelegd voor afscherming van ongewenste websites zoals die ook thuis afgeschermd zouden moeten worden. Op een school bereik je namelijk veel meer kinderen.

De kloof tussen de protectionistische en de empowerment benadering wordt vanuit allerlei invalshoeken belicht in de paragrafen van Mediawijsheid Pro
http://www.mediawijsheidpro.nl

http://www.issuu.com/mediawijsheidpro

ik lees op de website:

'Mediawijsheid Pro verzamelt de verrassendste, spannendste en diepzinnigste inzichten over media en hun invloed op onze levens.'

 

... ok, maar wat is jouw standpunt?

RSS

Forum en Blogs

Zoeken

Loading

Sponsors:

GO opleidingen

Nedap Librix

Twitter

© 2014   Gemaakt door Edwin Mijnsbergen.   Verzorgd door

Banners  |  Een probleem rapporteren?  |  Algemene voorwaarden